Báo cáo lưu chuyển tiền tệ: đọc dòng tiền kinh doanh, đầu tư, tài chính

Báo cáo lưu chuyển tiền tệ ghi lại tiền thật đi vào và đi ra khỏi doanh nghiệp trong một kỳ. Lợi nhuận có thể được ghi khi bán chịu, nhưng tiền thì phải về tài khoản mới tính. Vì vậy bảng này là chỗ kiểm tra xem lợi nhuận trên báo cáo kết quả kinh doanh có thật hay không.

Bài này đọc báo cáo lưu chuyển tiền tệ hợp nhất năm 2025 của FPT, dòng nào nói lên điều gì. Dữ liệu đến 02/10/2026.

Báo cáo lưu chuyển tiền tệ: ba dòng

Mọi dòng tiền được xếp vào một trong ba nhóm. Dòng tiền từ hoạt động kinh doanh là tiền thu từ khách hàng trừ tiền trả nhà cung cấp, nhân viên, thuế. Dòng tiền từ hoạt động đầu tư gồm tiền mua, bán tài sản dài hạn và các khoản đầu tư. Tiền gửi có kỳ hạn cũng nằm ở đây. Dòng tiền từ hoạt động tài chính là tiền vay, trả nợ, phát hành cổ phiếu và trả cổ tức.

FPT đầu năm 2025 có 9.315 tỷ đồng tiền và tương đương tiền. Trong năm, hoạt động kinh doanh mang về 10.136 tỷ đồng. Hoạt động đầu tư dùng 11.625 tỷ đồng. Hoạt động tài chính mang về ròng 2.801 tỷ đồng. Chênh lệch tỷ giá trừ thêm 106 tỷ đồng.

Cuối năm, tiền và tương đương tiền là 10.522 tỷ đồng. Cộng tay các dòng trên sẽ lệch 1 tỷ đồng do làm tròn. Ba dòng này luôn phải khớp với thay đổi của dòng tiền trên bảng cân đối.

Dòng tiền kinh doanh

Phần lớn doanh nghiệp Việt Nam lập dòng tiền kinh doanh theo phương pháp gián tiếp. Bảng bắt đầu từ lợi nhuận trước thuế. Khấu hao được cộng lại, vì đó là chi phí không tốn tiền. Sau đó điều chỉnh phần thay đổi vốn lưu động.

Năm 2025, FPT có lợi nhuận trước thuế 13.044 tỷ đồng và khấu hao 2.914 tỷ đồng. Sau các điều chỉnh, lợi nhuận trước thay đổi vốn lưu động là 14.815 tỷ đồng. Khoản phải thu tăng hút mất 2.875 tỷ đồng, tồn kho hút 335 tỷ đồng. Khoản phải trả tăng mang lại 2.556 tỷ đồng. Thuế thu nhập đã nộp 2.238 tỷ đồng.

Kết quả là 10.136 tỷ đồng, bằng khoảng 90% lợi nhuận sau thuế 11.232 tỷ đồng. Tỷ lệ này giảm so với năm 2024. Khi đó dòng tiền kinh doanh là 11.704 tỷ đồng, cao hơn lợi nhuận sau thuế 9.427 tỷ đồng.

Một năm giảm chưa nói lên nhiều. Chỗ cần nhìn là phải thu tăng nhanh hơn doanh thu nhiều năm liền. Khi đó lợi nhuận đang được ghi trước khi tiền về.

Dòng tiền đầu tư

Dòng tiền đầu tư âm thường được hiểu là doanh nghiệp đang xây nhà máy, mua máy móc. Với FPT năm 2025 thì chỉ đúng một phần.

Tiền mua sắm tài sản cố định là 5.098 tỷ đồng. Nhưng tiền chi gửi có kỳ hạn và mua công cụ nợ là 57.013 tỷ đồng. Tiền thu về từ các khoản này là 49.165 tỷ đồng. Ròng lại, 7.848 tỷ đồng đã chuyển sang tiền gửi. Tiền thu lãi và cổ tức được 2.001 tỷ đồng.

Như vậy hơn một nửa dòng đầu tư âm là tiền cất sang tiền gửi. Đó là các khoản kỳ hạn trên ba tháng. Tiền này vẫn của doanh nghiệp, chỉ không còn nằm ở dòng tiền và tương đương tiền. Nếu chỉ nhìn dòng tiền cuối kỳ, bạn sẽ đánh giá thấp lượng tiền thật FPT đang giữ.

Dòng tiền tự do

Lấy dòng tiền kinh doanh trừ tiền mua sắm tài sản cố định ra dòng tiền tự do. Đây là tiền còn lại sau khi duy trì và mở rộng năng lực. Doanh nghiệp dùng nó để trả cổ tức, trả nợ hoặc giữ lại.

FPT năm 2025 có dòng tiền tự do khoảng 5.038 tỷ đồng. Cùng năm, công ty trả cổ tức tiền mặt 4.574 tỷ đồng. Cổ tức nằm trong sức của dòng tiền tự do, không phải vay để trả.

Doanh nghiệp trả cổ tức nhiều hơn dòng tiền tự do trong nhiều năm thường phải vay thêm hoặc bán tài sản. Đây là phép kiểm tra nhanh cho người thích cổ phiếu cổ tức.

Dòng tiền tài chính

Năm 2025, FPT vay mới 43.071 tỷ đồng và trả nợ gốc 36.891 tỷ đồng. Ròng lại, nợ vay tăng 6.180 tỷ đồng. Thu từ phát hành cổ phiếu 1.196 tỷ đồng. Trừ cổ tức đã trả, dòng tiền tài chính ròng dương 2.801 tỷ đồng.

Con số vay mới và trả nợ đều lớn vì doanh nghiệp đảo các khoản vay ngắn hạn nhiều lần trong năm. Điều quan trọng là phần ròng và xu hướng của nó, không phải tổng tiền vay.

Báo cáo lưu chuyển tiền tệ: 4 kiểu

Doanh nghiệp khoẻ thường có dòng kinh doanh dương. Dòng đầu tư âm vì đang mở rộng. Dòng tài chính âm vì trả nợ và cổ tức. Doanh nghiệp tăng trưởng nhanh thì khác. Kinh doanh dương, đầu tư âm lớn, tài chính dương vì phải vay thêm.

Kiểu cần cảnh giác là kinh doanh âm nhiều năm, tài chính dương liên tục. Doanh nghiệp sống bằng tiền vay và tiền phát hành, không phải bằng bán hàng. Kiểu thứ tư, đầu tư dương lớn, thường là bán bớt tài sản để lấy tiền.

Một năm chỉ là một điểm. Hãy đặt ba đến năm năm cạnh nhau. Cộng dồn dòng tiền kinh doanh nhiều năm rồi so với tổng lợi nhuận cùng giai đoạn. Tỷ lệ gần 100% là lành mạnh. Tỷ lệ thấp dần là tín hiệu phải mở thuyết minh phải thu và tồn kho.

Thuật ngữ trong bảng tra ở danh sách thuật ngữ báo cáo tài chính. Muốn xem dòng tiền đi vào một bài phân tích đầy đủ, đọc phân tích cổ phiếu FPT tháng 9/2026.

Nội dung trên để tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.