Điện gió là gì
Nội dung bài7 phần
Điện gió là gì? Đó là điện được sản xuất từ sức gió. Gió làm quay cánh tuabin, tuabin nối với máy phát tạo ra điện. Điện gió không tốn nhiên liệu. Nhưng vốn đầu tư ban đầu lớn và sản lượng phụ thuộc tốc độ gió, nên lợi nhuận chịu hai áp lực là lãi vay và thời tiết.
Điểm chính
- Công suất điện gió tăng theo luỹ thừa ba của tốc độ gió. Gió mạnh hơn một chút cho điện nhiều hơn đáng kể.
- Chi phí chủ yếu là khấu hao và lãi vay vì đầu tư ban đầu lớn. Chi phí vận hành thấp, nên biên gộp cao nhưng lợi nhuận sau lãi vay mỏng.
- Doanh thu thay đổi theo mùa gió và theo năm. Cần so cùng quý giữa các năm.
Điện gió là gì
Một trang trại điện gió gồm nhiều tuabin đặt ở nơi có gió ổn định, trên đất liền hoặc ngoài khơi. Cánh quạt bắt gió và truyền chuyển động vào máy phát. Điện sinh ra được đưa lên lưới qua trạm biến áp.

Điện gió là năng lượng tái tạo vì gió không cạn. Nhưng gió không thổi đều. Nhà máy không phát điện liên tục ở mức tối đa. Hệ số công suất của điện gió thường thấp hơn nhiệt điện chạy nền.
Về cơ chế giá, nhiều dự án điện gió từng được hưởng giá mua ưu đãi cố định trong một số năm. Giai đoạn ưu đãi và cơ chế giá cho dự án mới thay đổi theo quy định. Cần xem văn bản hiện hành.
Công thức công suất điện gió
Trong đó: P là công suất, ρ là mật độ không khí, A là diện tích quét của cánh quạt, v là tốc độ gió, Cp là hệ số khai thác năng lượng của tuabin.
Điểm then chốt là tốc độ gió v được luỹ thừa ba. Gió tăng từ 6 lên 7 m/s, tức tăng 16,7%, thì công suất tăng (7 / 6)³ − 1 = 58,8%. Gió từ 5 lên 6 m/s, tức tăng 20,0%, thì công suất tăng 72,8%.
Vì thế vị trí đặt tuabin quyết định phần lớn hiệu quả. Cùng số tiền đầu tư, nơi gió mạnh hơn cho sản lượng cao hơn nhiều.
Ví dụ điện gió qua GEG
Cổ phiếu GEG là doanh nghiệp năng lượng tái tạo, trong đó có điện gió, có trang riêng trên HODL.VN. Báo cáo hợp nhất gộp các loại nguồn điện, không tách riêng điện gió. Số liệu lấy từ BCTC hợp nhất đến Q2/2026, đơn vị tỷ đồng.

Quý | Doanh thu thuần | Lãi gộp | Biên gộp | Chi phí lãi vay | Lãi vay / lãi gộp | LNST cổ đông mẹ |
|---|---|---|---|---|---|---|
Q1/2025 | 1.112,8 | 826,1 | 74,2% | 184,4 | 22,3% | 378,2 |
Q2/2025 | 624,3 | 272,9 | 43,7% | 158,5 | 58,1% | 165,8 |
Q3/2025 | 671,3 | 322,7 | 48,1% | 193,4 | 59,9% | 74,6 |
Q4/2025 | 590,4 | 292,7 | 49,6% | 128,7 | 44,0% | 89,8 |
Q1/2026 | 767,4 | 487,0 | 63,5% | 165,2 | 33,9% | 206,7 |
Q2/2026 | 580,3 | 237,5 | 40,9% | 183,2 | 77,1% | 28,2 |
Biên gộp của GEG cao và dao động mạnh, từ 74,2% ở Q1/2025 xuống 40,9% ở Q2/2026, chênh 33,3 điểm %. Biên cao vì không mua nhiên liệu. Biên dao động vì doanh thu đổi theo gió còn khấu hao gần như cố định.
Lãi vay là khoản nặng. Ở Q2/2026, chi phí lãi vay là 183,2 tỷ đồng, bằng 77,1% lãi gộp 237,5 tỷ đồng. Phần còn lại sau lãi vay rất mỏng. Lợi nhuận sau thuế của cổ đông công ty mẹ chỉ 28,2 tỷ đồng.
Bốn quý từ Q3/2025 đến Q2/2026 có doanh thu thuần 2.609,5 tỷ đồng. Lãi gộp là 1.339,9 tỷ đồng nên biên gộp bốn quý là 51,3%. Chi phí lãi vay là 670,6 tỷ đồng, bằng 50,1% lãi gộp. Lợi nhuận sau thuế của cổ đông công ty mẹ là 399,3 tỷ đồng, bằng 15,3% doanh thu.
Tài sản cố định cuối Q2/2026 là 12.889,1 tỷ đồng, gấp 4,9 lần doanh thu bốn quý. Đó là bản chất của điện tái tạo. Vốn nằm trong tài sản cố định, doanh thu mỗi năm chỉ bằng một phần năm giá trị tài sản.
Giá đóng cửa phiên 26/10/2026 là 12.000 đồng. Với 432,7 triệu cổ phiếu, vốn hoá là 5.192,6 tỷ đồng và P/E trượt là 13,00 lần.
Đọc điện gió là gì: ba câu hỏi
Câu hỏi thứ nhất: nhà máy nằm ở đâu, gió thế nào. Tốc độ gió trung bình quyết định sản lượng.
Câu hỏi thứ hai: giá bán điện theo cơ chế nào. Giá ưu đãi cố định, hợp đồng dài hạn hay thị trường điện cho độ chắc chắn khác nhau.
Câu hỏi thứ ba: nợ vay bao nhiêu và lãi suất thế nào. Tỷ lệ lãi vay trên lãi gộp ở bảng trên cho thấy áp lực này.
Ngoài ra, xem hạn mức hợp đồng. Nếu giá ưu đãi hết hạn sau một số năm, doanh thu có thể đổi nhiều.
Giới hạn
Thứ nhất, GEG gồm nhiều loại nguồn, nên số liệu hợp nhất không phải thuần điện gió.
Thứ hai, doanh thu theo quý biến động mạnh. Q1/2025 là 1.112,8 tỷ đồng còn Q2/2025 là 624,3 tỷ đồng. Không nên suy ra xu hướng từ hai quý.
Thứ ba, ví dụ lãi vay chỉ minh hoạ áp lực nợ tại một thời điểm. Lãi suất và dư nợ đều đổi theo thời gian.
Ví dụ trong bài chỉ để minh hoạ cách đọc, không phải khuyến nghị đầu tư.
Câu hỏi thường gặp
Điện gió khác điện mặt trời thế nào?
Điện gió phụ thuộc tốc độ gió và có thể phát cả ban đêm. Điện mặt trời phụ thuộc nắng nên phát ban ngày. Hai nguồn bổ sung nhau về thời điểm.
Vì sao biên gộp điện gió cao mà lợi nhuận mỏng?
Biên gộp chưa trừ lãi vay. Vì đầu tư ban đầu lớn và vay nhiều, lãi vay ăn phần lớn lãi gộp, như bảng GEG trên.
Điện gió ngoài khơi khác trên bờ ở đâu?
Gió ngoài khơi mạnh và ổn định hơn nhưng chi phí xây dựng, truyền tải cao hơn nhiều. Cơ chế cho điện gió ngoài khơi theo quy định riêng.
Học tiếp
Xem tiếp các loại hình doanh nghiệp điện, khả năng thanh toán lãi vay và hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu. Về cách đọc báo cáo: báo cáo doanh nghiệp điện.
Duyệt bởi Ban biên tập HODL.VN · Cập nhật 26/10/2026
Ứng dụng HODL
Tải app HODL
Bảng giá, cảnh báo giá và bài phân tích ngay trên điện thoại.