Biên lợi nhuận gộp là gì, đọc thế nào

Biên lợi nhuận gộp là gì? Đó là phần trăm doanh thu thuần còn lại sau khi trừ giá vốn hàng bán, cho biết mỗi 100 đồng doanh thu giữ lại được bao nhiêu đồng trước các chi phí vận hành.

Công thức biên lợi nhuận gộp

Trong đó: DTT là doanh thu thuần, GVHB là giá vốn hàng bán.

Cả ba số đều nằm trên báo cáo kết quả kinh doanh hợp nhất. Doanh thu thuần là doanh thu đã trừ các khoản giảm trừ. Hiệu của doanh thu thuần và giá vốn là dòng "Lãi gộp". Biên gộp chưa tính chi phí bán hàng, quản lý, lãi vay và thuế.

Ví dụ cổ phiếu MWG

Cổ phiếu MWG có báo cáo hợp nhất kỳ Q2/2026, dữ liệu đến phiên 09/10/2026.

Biên bốn quý là 36.752,1 / 177.386,5 = 20,72%. Bốn quý liền trước, từ Q3/2024 đến Q2/2025, biên là 19,83%. Biên gộp tăng 0,89 điểm %. Riêng Q2/2026, biên 22,17% cao hơn 2,05 điểm % so với 20,12% của Q2/2025.

Đọc biên gộp theo ngành

Xu hướng biên qua nhiều quý quan trọng hơn mức biên của riêng một quý. Biên tăng liên tục như MWG cho thấy giá vốn tăng chậm hơn giá bán, hoặc cơ cấu hàng hoá chuyển sang nhóm lãi cao hơn.

Mặt bằng biên khác nhau theo ngành. Bán lẻ như MWG có biên khoảng 20%. Cổ phiếu FPT, nơi doanh thu có nhiều phần dịch vụ công nghệ, có biên gộp bốn quý gần nhất là 34,68%. Cổ phiếu HPG, ngành thép chịu giá nguyên liệu lớn, có biên 16,44%. Biên thấp chưa chắc kém, nếu doanh nghiệp bù bằng vòng quay nhanh và quy mô lớn.

Giới hạn của biên gộp

Thứ nhất, doanh nghiệp phân loại chi phí khác nhau. Khoản nằm ở giá vốn của công ty này có thể nằm ở chi phí bán hàng của công ty khác, nên biên gộp hai công ty không khớp hoàn toàn.

Thứ hai, biên gộp cao chưa đảm bảo lợi nhuận cao. Chi phí bán hàng, quản lý và lãi vay vẫn có thể ăn hết phần lãi gộp.

Thứ ba, ngân hàng, công ty chứng khoán và bảo hiểm không có giá vốn hàng bán theo nghĩa thông thường, nên không tính biên gộp cho nhóm này.

Hỏi đáp: biên lợi nhuận gộp là gì

Biên gộp khác biên lợi nhuận ròng thế nào?

Biên gộp chỉ trừ giá vốn. Biên ròng trừ thêm mọi chi phí và thuế, nên luôn thấp hơn biên gộp.

Biên gộp bao nhiêu là tốt?

Không có mức chung. Xem xu hướng nhiều quý và so với đối thủ cùng ngành.

Vì sao biên gộp quý thường dao động?

Mùa vụ, khuyến mại và giá nguyên liệu đầu vào đều tác động lên biên từng quý.

Bài liên quan

Biên gộp là bước đầu của chuỗi lợi nhuận trên báo cáo kết quả kinh doanh, xem cấu trúc đầy đủ ở cấu trúc báo cáo tài chính. Các dòng số liệu được giải thích tại 162 thuật ngữ báo cáo tài chính. Lợi nhuận được dùng vào định giá như thế nào có trong định giá chứng khoán là gì. Ví dụ trên chỉ để minh hoạ cách tính, không phải khuyến nghị đầu tư.