Vốn điều lệ là gì

Vốn điều lệ là gì? Đó là tổng giá trị cổ phần cổ đông đã đăng ký góp, ghi trong điều lệ. Với công ty cổ phần, vốn điều lệ bằng số cổ phần đã phát hành nhân với mệnh giá.

Công thức vốn điều lệ là gì

Trong đó: N là số cổ phần đã phát hành. Mệnh giá thường là 10.000 đồng.

Đảo lại, ta có số cổ phần:

Trên bảng cân đối kế toán, dòng "Vốn góp của chủ sở hữu" là số vốn cổ đông đã góp. Với công ty đại chúng, số này thường trùng vốn điều lệ. Vì vậy người đọc BCTC hay dùng dòng này để suy ra số cổ phiếu.

Vốn điều lệ có ý nghĩa pháp lý. Cổ đông chịu trách nhiệm hữu hạn trong phạm vi số vốn đã góp. Ngân hàng, bảo hiểm và chứng khoán còn có mức vốn pháp định tối thiểu theo luật chuyên ngành. Điều kiện niêm yết cũng có mức vốn tối thiểu. Mức cụ thể cần xem văn bản hiện hành.

Ví dụ đúng: vốn điều lệ của FPT

Cổ phiếu FPT có báo cáo hợp nhất kỳ Q2/2026, giá đóng cửa phiên 26/10/2026 là 56.000 đồng. Dòng vốn góp của chủ sở hữu là 17.035,1 tỷ đồng.

Vốn chủ sở hữu thuộc cổ đông mẹ gấp 2,34 lần vốn điều lệ. Vốn hoá gấp 5,6 lần vốn điều lệ. Ba con số cùng nói về vốn nhưng khác bản chất: một số là vốn danh nghĩa, một số là giá trị sổ sách, một số là giá thị trường.

Phép tính chưa trừ cổ phiếu quỹ vì kho dữ liệu không có khoản này.

Tăng vốn qua các năm

Vốn điều lệ chỉ tăng khi công ty phát hành thêm cổ phần. Đó có thể là cổ phiếu thưởng, cổ tức bằng cổ phiếu hoặc phát hành riêng lẻ. Cũng có thể là phát hành cho nhân viên hay chào bán ra công chúng. Mỗi đợt cần đại hội đồng cổ đông thông qua theo điều lệ và quy định hiện hành.

Với FPT, vốn góp cuối năm 2019 là 6.783,6 tỷ đồng. Đến cuối năm 2025 con số là 17.035,1 tỷ đồng, gấp 2,51 lần. Cùng giai đoạn, vốn chủ sở hữu hợp nhất tăng từ 16.799,3 tỷ lên 43.748,0 tỷ đồng, gấp 2,60 lần. Hai đường đi gần nhau. Vốn điều lệ tăng nhờ phát hành, còn vốn chủ sở hữu tăng thêm nhờ lợi nhuận giữ lại.

Cổ phiếu thưởng làm vốn điều lệ tăng mà doanh nghiệp không nhận thêm tiền. Phần vốn đó chuyển từ lợi nhuận giữ lại hoặc thặng dư sang vốn góp. Tổng vốn chủ sở hữu không đổi. Chi tiết nằm ở bài pha loãng cổ phiếu là gì.

Bài liên quan

Vốn điều lệ là nền của vốn hoá thị trường và vốn chủ sở hữu. Khi phát hành thêm, xem phát hành thêm cổ phiếu. Bản chất của loại hình doanh nghiệp này nằm ở bài học công ty cổ phần là gì. Ví dụ trên chỉ để minh hoạ cách tính, không phải khuyến nghị đầu tư.

Hiểu sai vốn điều lệ

Vốn điều lệ lớn không có nghĩa doanh nghiệp lớn hay tốt. Nó chỉ cho biết số cổ phần đã phát hành. Hai công ty cùng vốn điều lệ có thể chênh nhau nhiều lần về lợi nhuận và giá trị.

Thứ nhất, vốn điều lệ là con số lịch sử, không phản ánh giá trị hiện tại. Doanh nghiệp lâu năm có thể có vốn điều lệ nhỏ nhưng tài sản rất lớn nhờ lợi nhuận tích luỹ.

Dấu hiệu cảnh báo

Nên theo dõi vốn điều lệ theo thời gian để biết cổ phiếu có bị pha loãng hay không. Nếu vốn tăng nhanh hơn lợi nhuận, EPS sẽ giảm.

Thứ hai, vốn góp trên BCTC có thể lệch vốn đăng ký khi doanh nghiệp đang hoàn tất thủ tục tăng vốn. Khi cần số chính xác, hãy đối chiếu với giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Thứ ba, số cổ phiếu suy ra từ vốn điều lệ là số đã phát hành, chưa trừ cổ phiếu quỹ. Số đang lưu hành có thể thấp hơn.

Câu hỏi thường gặp