Cổ phiếu quỹ là gì

Cổ phiếu quỹ là gì? Đó là cổ phiếu do chính công ty phát hành, sau đó được công ty mua lại và đang giữ, chưa bán lại và chưa hủy. Với cổ phiếu KDC, khoảng 13,46 triệu cổ phiếu như vậy đang nằm trong tay công ty, bằng 4,64% số cổ phiếu đã phát hành.

Cổ phiếu quỹ là gì

Công ty mua lại cổ phiếu của chính mình vì nhiều mục đích, như giảm số cổ phiếu lưu hành hoặc để dành cho chương trình thưởng cho nhân viên. Phần cổ phiếu đã mua và đang giữ gọi là cổ phiếu quỹ.

Theo Luật Doanh nghiệp số 59/2020/QH14, công ty có quyền mua lại không quá 30% tổng số cổ phần phổ thông đã bán. Hội đồng quản trị được quyết định mua lại không quá 10% tổng số cổ phần của từng loại trong 12 tháng. Giá mua lại cổ phần phổ thông không được cao hơn giá thị trường tại thời điểm mua. Công ty đại chúng còn phải làm theo trình tự công bố thông tin của pháp luật chứng khoán.

Cổ phần mua lại được coi là cổ phần chưa bán. Số cổ phiếu dùng để tính các chỉ số trên mỗi cổ phiếu vì thế là số lưu hành:

Ví dụ cổ phiếu quỹ chạy đúng: KDC

Cổ phiếu KDC có báo cáo hợp nhất kỳ Q2/2026, dữ liệu giá đến phiên 26/10/2026. Giá đã điều chỉnh. Bảng cân đối ghi cổ phiếu quỹ âm 675,9 tỷ đồng tại ngày 30/06/2026. Số dư này bằng 0 suốt từ Q2/2024 đến Q1/2026, nên đợt mua lại xuất hiện trong quý II/2026.

Hai mốc dữ liệu khác nhau (bảng cân đối 30/06 và hồ sơ 24/10), nên giá vốn bình quân chỉ là ước tính. Giá thị trường hiện cao hơn giá vốn khoảng 1,0%.

Bài liên quan

Chỉ số chịu ảnh hưởng trực tiếp xem ở EPS. Quy mô doanh nghiệp tính theo vốn hóa thị trường. Ngược lại với mua lại là phát hành thêm cổ phiếu. Ví dụ trên chỉ để minh hoạ cách tính, không phải khuyến nghị đầu tư.

Ví dụ tính cổ phiếu quỹ sai

Bảng dưới cho thấy chọn sai mẫu số làm lệch chỉ số thế nào. Lợi nhuận cổ đông công ty mẹ bốn quý Q3/2025 đến Q2/2026 là 558,7 tỷ đồng. Vốn chủ sở hữu của cổ đông công ty mẹ là 5.782,1 tỷ đồng, đã trừ cổ phiếu quỹ.

Vì vốn chủ sở hữu đã bị trừ cổ phiếu quỹ, BVPS phải chia cho số lưu hành. Chia cho số đã phát hành thì BVPS thấp hơn 4,6% và P/B cao hơn 4,9%. Phần chênh vốn hóa, 682,5 tỷ đồng, chính là giá trị thị trường của số cổ phiếu quỹ.

Đọc cổ phiếu quỹ thế nào

Hãy tìm dòng "Cổ phiếu quỹ" trong phần vốn chủ sở hữu của bảng cân đối. Số dư thay đổi giữa hai quý nghĩa là công ty đã mua thêm hoặc bán bớt. Thuyết minh báo cáo cho biết số lượng cổ phiếu, còn bảng cân đối chỉ cho biết giá vốn.

Mua lại làm số cổ phiếu lưu hành giảm, nên EPS tăng khi lợi nhuận không đổi. Với KDC, EPS tính trên số lưu hành cao hơn 4,9% so với tính trên số đã phát hành. Tác dụng này đến từ phép chia, không đến từ việc kinh doanh tốt lên.

Cổ phiếu quỹ cũng không nhận cổ tức. KDC chi cổ tức tiền mặt 1.200 đồng mỗi cổ phiếu, ngày giao dịch không hưởng quyền 13/01/2026. Giả sử khoản chi này áp dụng cho 13,461 triệu cổ phiếu quỹ, công ty không phải chi 16,2 tỷ đồng. Đây chỉ là phép tính giả định, vì lúc đó KDC chưa giữ số cổ phiếu quỹ này.

Dấu hiệu cảnh báo

Thứ nhất, mua lại không bảo đảm giá tăng. Giá thị trường ngày 26/10/2026 chỉ cao hơn giá vốn ước tính khoảng 1,0%. Đợt mua lại còn tốn tiền mặt, có thể đã được dùng cho mục đích khác.

Thứ hai, số cổ phiếu quỹ có thể bán lại. Khi công ty bán, số lưu hành tăng và EPS giảm trở lại. Số dư cổ phiếu quỹ của KDC từng là âm 865,3 tỷ đồng đến Q1/2024, rồi về 0 từ Q2/2024.

Thứ ba, số liệu ở các nguồn có thể lệch ngày. Cần đối chiếu số cổ phiếu quỹ trong thuyết minh báo cáo gần nhất trước khi tính chỉ số.

Câu hỏi thường gặp