Vòng quay hàng tồn kho là gì: công thức, ví dụ

Vòng quay hàng tồn kho là gì? Hãy nghĩ đến một doanh nghiệp vàng bạc trang sức có hàng tồn kho chiếm phần lớn tài sản ngắn hạn: kho đầy ấy là hàng bán chậm hay chỉ là đặc thù ngành? Chỉ số này trả lời bằng số lần doanh nghiệp bán hết và thay mới hàng tồn kho trong một năm, tính bằng giá vốn hàng bán chia hàng tồn kho bình quân.

Điểm chính

Vòng quay hàng tồn kho bằng giá vốn hàng bán bốn quý chia hàng tồn kho bình quân.
Chia 365 cho vòng quay ra số ngày tồn kho, tức thời gian hàng nằm trong kho trước khi bán.
Mỗi ngành có nhịp bán hàng riêng, nên chỉ so sánh trong cùng ngành và qua nhiều kỳ.

Hiểu nhanh vòng quay hàng tồn kho

Công thức vòng quay hàng tồn kho: giá vốn chia hàng tồn kho bình quân

\text{Vòng quay tồn kho} = \dfrac{\text{Giá vốn hàng bán}_{\text{4Q}}}{\text{Hàng tồn kho}_{\text{bq}}}

Trong đó: Giá vốn hàng bán 4Q là giá vốn bốn quý liền nhau. Hàng tồn kho bq là trung bình của số dư đầu kỳ và cuối kỳ.

\text{Số ngày tồn kho} = \dfrac{365}{\text{Vòng quay tồn kho}}

Giá vốn lấy từ báo cáo kết quả kinh doanh hợp nhất. Hàng tồn kho lấy từ bảng cân đối kế toán, dòng hàng tồn kho ròng.

Vòng quay cao nghĩa là hàng bán nhanh. Ít vốn bị chôn trong kho và ít nguy cơ hàng lỗi thời. Vòng quay thấp nghĩa là hàng nằm lâu, doanh nghiệp tốn vốn lưu động và chi phí lưu kho. Vòng quay giảm theo thời gian có thể báo hiệu bán chậm.

Số ngày tồn kho là một phần của chu kỳ chuyển đổi tiền mặt, cho biết vốn lưu động quay vòng nhanh hay chậm.

Kiểm nhanh vòng quay hàng tồn kho

Hàng tồn kho nhập kho, bán ra rồi quay vòng trong vòng quay hàng tồn kho

Năm câu hỏi dưới đây kiểm lại khái niệm trước khi tin một con số vòng quay.

Tử số có phải giá vốn? Dùng giá vốn, không dùng doanh thu, vì hàng tồn kho được ghi theo giá vốn, nên hai con số cùng đơn vị tính. Doanh thu gồm cả lợi nhuận gộp nên làm vòng quay cao hơn thực tế.
Mẫu số có phải hàng tồn kho bình quân? Lấy trung bình số dư đầu kỳ và cuối kỳ, dòng hàng tồn kho ròng trên bảng cân đối kế toán.
Đã đủ bốn quý chưa? Cộng giá vốn bốn quý liền nhau, không lấy một quý nhân bốn.
Ngành này có hàng tồn kho thông thường không? Ngân hàng, công ty chứng khoán và bảo hiểm không có nên không dùng chỉ số này. Bất động sản có hàng tồn kho là dự án đang xây nên vòng quay rất thấp.
Đang so với ai? Chỉ so với cùng ngành và với chính doanh nghiệp qua các kỳ. Không có ngưỡng chung.

Bài liên quan

Cách đọc bảng cân đối nằm ở cấu trúc báo cáo tài chính. Các dòng hàng tồn kho và giá vốn có trong 162 thuật ngữ báo cáo tài chính.

Chấm điểm PNJ

Cổ phiếu PNJ có BCTC hợp nhất kỳ Q2/2026, dữ liệu đến 16/10/2026. Đây là doanh nghiệp vàng bạc trang sức, nên hàng tồn kho chiếm phần lớn tài sản ngắn hạn. Số liệu làm tròn nên tổng có thể lệch 0,1.

Bước	Số liệu (tỷ đồng)
Giá vốn Q3/2025 và Q4/2025	6.528,3 và 7.223,7
Giá vốn Q1/2026 và Q2/2026	13.804,3 và 6.920,5
Giá vốn bốn quý	34.476,8
Hàng tồn kho 30/06/2025	13.753,7
Hàng tồn kho 30/06/2026	15.559,7
Hàng tồn kho bình quân	14.656,7
Vòng quay = 34.476,8 / 14.656,7	2,35 vòng
Số ngày tồn kho = 365 / 2,35	155,2 ngày

Chấm bảng trên theo năm câu hỏi:

Câu 1 đến 3: giá vốn bốn quý 34.476,8 tỷ đồng chia hàng tồn kho bình quân 14.656,7 tỷ đồng, đủ từ Q3/2025 đến Q2/2026, ra 2,35 vòng.
Câu 4: PNJ là doanh nghiệp vàng bạc trang sức, có hàng tồn kho thật nên dùng được chỉ số.
Câu 5: so với năm 2025 và với doanh nghiệp bán lẻ ở phần dưới.

Cả năm 2025, giá vốn là 27.292,2 tỷ đồng. Hàng tồn kho bình quân hai đầu năm là 14.478,0 tỷ đồng. Vòng quay khi đó là 1,89 vòng, tương ứng 193,6 ngày.

Vòng quay bốn quý gần nhất cao hơn năm 2025. Lý do là giá vốn Q1/2026 rất lớn, 13.804,3 tỷ đồng, gấp đôi Q2/2026. Doanh thu quý đầu năm lên 17.245,2 tỷ đồng còn quý II chỉ 8.483,7 tỷ đồng. Cho nên phải tính trên đủ bốn quý, không lấy một quý nhân bốn.

Mức bình thường khác nhau theo ngành. Cổ phiếu MWG là doanh nghiệp bán lẻ. Giá vốn bốn quý là 140.634,4 tỷ đồng, hàng tồn kho bình quân là 27.866,0 tỷ đồng. Đó là 5,05 vòng và 72,3 ngày. PNJ quay kho chậm hơn MWG hơn hai lần, vì trang sức là hàng mua ít lần và kho phải đủ mẫu mã.

So sánh chỉ có ý nghĩa với cùng ngành và chính doanh nghiệp qua các kỳ.

Giới hạn

Hàng tồn kho gồm nguyên liệu và thành phẩm làm lệch vòng quay hàng tồn kho

Thứ nhất, hàng tồn kho của doanh nghiệp vàng gồm cả nguyên liệu và thành phẩm mà giá trị biến động theo giá vàng. Giá vàng đổi thì cả giá vốn lẫn hàng tồn kho đổi, làm vòng quay lệch dù tốc độ bán không đổi.

Thứ hai, bình quân hai điểm cuối kỳ che đi biến động trong năm. Doanh nghiệp tích hàng trước dịp bán cao điểm. Số dư cuối kỳ cao hay thấp tuỳ thời điểm chốt sổ.

Thứ ba, bất động sản có hàng tồn kho là dự án đang xây, thời gian hoàn thành kéo nhiều năm. Vòng quay của nhóm này rất thấp và không nói lên tốc độ bán.

Thứ tư, ngân hàng, công ty chứng khoán và bảo hiểm không có hàng tồn kho thông thường. Họ không dùng chỉ số này.

Ví dụ trên chỉ để minh hoạ cách tính, không phải khuyến nghị đầu tư.

Vòng quay hàng tồn kho là gì