Mùa vụ nông nghiệp: nhu cầu phân bón dồn vào những tháng nào

Mùa vụ nông nghiệp: nhu cầu phân bón dồn vào những tháng nào

Mùa vụ ngành phân bón là lý do một quý lẻ không nói lên điều gì. Nhà nông chỉ bón phân vào vài thời điểm trong năm. Doanh thu doanh nghiệp vì thế dồn cục, không trải đều.

Bài này đo nhịp đó bằng số thật: tỷ trọng doanh thu từng quý của sáu mã niêm yết, bình quân bốn năm 2022 đến 2025. Số liệu đến 02/10/2026.

Mùa vụ ngành phân bón

Cách đo đơn giản. Lấy doanh thu thuần từng quý trong bốn năm, tính bình quân cho quý 1, quý 2, quý 3 và quý 4, rồi chia cho tổng. Kết quả là tỷ trọng mỗi quý đóng góp vào một năm bình thường.

Trong đó: DTT là doanh thu thuần bình quân bốn năm, chỉ số dưới i là quý thứ i.

Nếu doanh thu trải đều thì mỗi quý chiếm 25%. Lệch càng xa mức đó, mùa vụ càng nặng.

Supe Lâm Thao là ví dụ rõ nhất. Quý 1 chiếm 38,4% doanh thu cả năm. Quý 4 chỉ 16,3%. Chênh lệch hơn hai lần giữa quý mạnh nhất và quý yếu nhất.

Quý nặng, quý nhẹ của từng mã

Nguồn: BCTC hợp nhất LAS, DPM, DCM, BFC, SFG, DDV, bình quân 2022 đến 2025 · HODL.VN

Bảng trên cho thấy một điểm chung. Quý 2 là quý mạnh với năm trong sáu mã. Quý 3 là quý yếu với bốn mã.

Điểm riêng thì nằm ở hai đầu bảng. Supe Lâm Thao dồn vào quý 1 rồi nhạt dần. Đạm Cà Mau có hai đỉnh, quý 2 và quý 4, với mức chênh giữa quý mạnh và quý yếu chỉ 9,1 điểm %.

Urê lệch nhịp với supe lân

Hai nhà máy urê lệch nhịp với nhà máy supe lân vì địa bàn bán hàng và loại phân.

Supe lân dùng nhiều cho vụ gieo cấy ở phía bắc, tập trung vào những tháng đầu năm. Supe Lâm Thao bán chủ yếu ở vùng đó, nên quý 1 gánh gần bốn phần mười doanh thu.

Urê dùng cho giai đoạn cây đẻ nhánh, trải qua nhiều vụ và nhiều vùng. Đồng bằng sông Cửu Long làm ba vụ một năm, nên cầu urê rải hơn. Thêm vào đó, hai nhà máy urê còn xuất khẩu, mà lịch xuất khẩu không theo mùa vụ trong nước.

Nhóm phối trộn nằm giữa hai thái cực. Bình Điền và Phân bón miền Nam bán cả nước, nhiều công thức, nhiều loại cây. Quý mạnh nhất của họ là quý 2, với tỷ trọng 28,5 và 28,9%.

Mùa vụ ngành phân bón và quý lẻ

Hệ quả thực tế của mùa vụ là ba nguyên tắc đọc báo cáo.

1. So quý này với quý cùng kỳ năm trước, không so với quý liền trước. Supe Lâm Thao quý 2 luôn thấp hơn quý 1, đó là chuyện bình thường.
2. Cộng bốn quý liên tiếp khi muốn nhìn xu hướng. Phép cộng này triệt tiêu mùa vụ và cho ra con số so sánh được giữa các mã.
3. Đối chiếu tồn kho với mùa. Kho đầy trước vụ là chuẩn bị bán, kho đầy sau vụ là hàng ế.

Nguyên tắc thứ ba hay bị bỏ qua. Một doanh nghiệp phân bón tích hàng vào quý 4 để chờ vụ đầu năm là việc nên làm. Cũng doanh nghiệp đó mà tồn kho cao vào quý 2 thì phải hỏi vì sao.

Mùa vụ còn ảnh hưởng tới dòng tiền. Đại lý lấy hàng trước vụ và trả tiền sau vụ, nên phải thu phình lên đúng lúc tồn kho vừa xả. Hai dòng này cần nhìn cùng nhau, không tách rời.

Muốn nắm cấu trúc bảng cân đối trước khi đọc tồn kho và phải thu, xem cấu trúc báo cáo tài chính. Thuật ngữ tra ở danh sách thuật ngữ báo cáo tài chính.

Một ví dụ về doanh nghiệp nông nghiệp có mùa vụ rõ nằm ở phân tích cổ phiếu Dabaco tháng 9/2026.

Nội dung trên để tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.