Lãi vay margin là gì và tính thế nào

Lãi vay margin là gì, và vì sao giữ cổ phiếu HPG 90 ngày bằng tiền vay lại lỗ ròng 4,7% vốn tự có dù giá chỉ thấp hơn giá mua 100 đồng mỗi cổ phiếu? Đó là chi phí trả cho công ty chứng khoán khi dùng tiền vay mua cổ phiếu, tính theo từng ngày còn dư nợ.

Lãi vay margin là gì

Điều 9 Thông tư 120/2020/TT-BTC yêu cầu hợp đồng ký quỹ nêu rõ rủi ro và chi phí khách hàng phải trả. Thông tư không đặt mức lãi suất cụ thể. Thông tư đã được sửa bởi Thông tư 68/2024/TT-BTC và 08/2026/TT-BTC.

Vì vậy mỗi công ty tự đặt lãi suất, cách tính số ngày và kỳ thu lãi. Lãi tính trên tiền vay nhưng trả từ tiền của bạn. Vì vậy nó ăn vào vốn tự có, không ăn vào khoản vay.

Công thức lãi vay margin

Số 365 là giả định. Một số hợp đồng chia cho 360 ngày. Cách đếm ngày có thể gồm cả cuối tuần hoặc chỉ ngày làm việc. Hãy thay đúng cơ sở trong hợp đồng của bạn.

Bài này giả định lãi suất 12% một năm và phí môi giới 0,15% mỗi chiều. Thuế 0,1% trên giá bán theo Luật Thuế thu nhập cá nhân 109/2025/QH15. Hai mức đầu chỉ để minh hoạ.

HPG qua ba khoảng giữ

Ba lần mua cho thấy lãi vay chạy theo số ngày giữ, không theo kết quả giá.

Cổ phiếu HPG niêm yết trên HOSE, dữ liệu đến phiên 26/10/2026. Cả ba khoảng dưới đây không có ngày giao dịch không hưởng quyền nào. Giả sử mua 5.000 cổ phiếu, vay 50% giá trị mua, giữ đến giá đóng cửa 26/10/2026 là 20.900 đồng. Ba lần mua khác nhau cho ba thời gian giữ.

Lãi vay bằng 1,02%, 1,97% và 2,96% tiền vay, bằng đúng 12% nhân số ngày chia 365. Tiền vay bằng một nửa giá trị cổ phiếu. Vì vậy so với giá trị cổ phiếu, lãi vay chỉ bằng nửa các tỷ lệ này.

Kết quả ròng sau khi cộng lãi vay, phí và thuế:

Dòng 90 ngày đáng chú ý. Giá HPG gần như đi ngang, chỉ thấp hơn giá mua 100 đồng mỗi cổ phiếu. Nhưng lãi vay là 1.553.425 đồng, gấp 3,1 lần khoản lỗ giá. Lỗ ròng 4,7% vốn tự có đến từ lãi vay và phí, không đến từ giá.

Bài liên quan

Cơ chế tài khoản ký quỹ có trong bài học tài khoản margin chứng khoán. Cách đặt mức chịu lỗ khi dùng đòn bẩy nằm trong bài chiến lược đầu tư phòng thủ.

Đọc xu hướng lãi vay margin

Đọc theo thời gian, giá hoà vốn là mốc xa dần sau mỗi ngày giữ thêm.

Hoà vốn nghĩa là chênh lệch giá bù đủ lãi vay, phí mua, phí bán và thuế. Với các giả định trên, giá bán hoà vốn là:

Giữ càng lâu thì giá hoà vốn càng xa giá mua. Với tiền vay 50% giá trị cổ phiếu, mỗi năm dư nợ tốn khoảng 6% giá trị cổ phiếu. Con số này chưa gồm phí và thuế.

Khi nào kết quả đổi chiều

Kết quả đổi từ lãi sang lỗ khi chênh lệch giá không còn bù nổi lãi vay, phí và thuế.

Người mua bằng vốn riêng chỉ thua khi giá giảm. Người vay margin còn có một khoản lỗ cố định chạy mỗi ngày, kể cả lúc cổ phiếu đi ngang. Lãi vay vì thế giống tiền thuê vốn, không phụ thuộc kết quả đầu tư.

Điều này đổi cách cân nhắc thời gian giữ. Một nhận định đúng nhưng chậm vẫn có thể lỗ, vì lãi tích luỹ nhanh hơn mức tăng giá. Một số nhà đầu tư vì vậy đặt hạn tối đa cho mỗi khoản vay ngay từ đầu.

Giới hạn của ví dụ

Thứ nhất, lãi suất 12% là giả định, không phải mức của công ty nào. Một số công ty tính lãi theo bậc thang hạn mức. Có công ty ưu đãi theo quy mô tài sản hoặc thời gian vay.

Thứ hai, ví dụ dùng giá đóng cửa của ngày mua và ngày bán, bỏ qua biến động ở giữa. Nếu tỷ lệ ký quỹ chạm mức duy trì, khoản vay có thể bị xử lý sớm. Khi đó cả thời gian giữ lẫn lãi đều đổi.

Thứ ba, hợp đồng có thể cộng lãi chưa trả vào dư nợ. Khi đó lãi tính trên cả lãi, và số tiền thực tế cao hơn công thức đơn giản. Ví dụ trong bài chỉ để minh hoạ cách tính, không phải khuyến nghị đầu tư.

Câu hỏi thường gặp