Mô hình kinh doanh của PET: phân phối hàng tiêu dùng ghép với dịch vụ dầu khí

Cổ phiếu PET là phần vốn của Tổng công ty cổ phần Dịch vụ Tổng hợp Dầu khí. Doanh nghiệp này thường gọi là Petrosetco. Công ty vừa phân phối hàng tiêu dùng và công nghệ. Mảng còn lại là dịch vụ hậu cần cho các dự án dầu khí. Hai mảng này có đặc tính rất khác nhau, nên đọc cổ phiếu PET cần tách riêng từng mảng.

Số liệu trong bài lấy đến ngày 02/10/2026, từ báo cáo tài chính hợp nhất đã công bố.

Cổ phiếu PET vận hành với đòn bẩy tài chính cao

Đến cuối quý II/2026, tổng tài sản hợp nhất của Petrosetco là 13.944,9 tỷ đồng. Tài sản ngắn hạn chiếm 12.860,3 tỷ đồng. Phần lớn là hàng tồn kho và phải thu khách hàng 5.975,6 tỷ đồng. Tài sản dài hạn chỉ 1.084,6 tỷ đồng. Nợ phải trả là 11.116,7 tỷ đồng, vốn chủ sở hữu 2.828,2 tỷ đồng.

Vốn góp của chủ sở hữu là 1.073,3 tỷ đồng. Con số này tương ứng khoảng 107,3 triệu cổ phiếu đang lưu hành. Giá đóng cửa phiên 02/10/2026 là 49.800 đồng. Vốn hoá cổ phiếu PET theo đó vào khoảng 5.344 tỷ đồng. Người mới nên xem lại cấu trúc báo cáo tài chính trước khi đọc sâu số liệu phân phối.

Biên lợi nhuận mảng phân phối của cổ phiếu PET rất mỏng

Năm 2025, doanh thu thuần đạt 21.815,2 tỷ đồng. Lãi gộp 999,9 tỷ đồng, tương đương biên gộp chỉ 4,58%. Đây là mức biên mỏng nhất trong nhóm bán lẻ và phân phối cùng loạt. Phần lớn doanh thu đến từ hàng hoá giá trị lớn nhưng chênh lệch giá mua bán nhỏ.

Khoản phải thu khách hàng tăng liên tục. Quý I/2025 là 2.762,8 tỷ đồng, quý II/2026 lên 5.975,6 tỷ đồng. Mức tăng này phản ánh doanh nghiệp cấp tín dụng thương mại ngày càng lớn cho khách hàng. Đó là nét điển hình khi phân phối cho đối tác lớn trong ngành viễn thông và dầu khí.

Chi phí lãi vay ăn sâu vào lợi nhuận của cổ phiếu PET

Năm 2025, chi phí tài chính, chủ yếu là lãi vay, lên tới 318,1 tỷ đồng. Lợi nhuận trước thuế cùng năm là 451,7 tỷ đồng. Chi phí tài chính tương đương 70,4% lợi nhuận trước thuế, một tỷ lệ rất cao.

Nguyên nhân là Petrosetco vay ngắn hạn nhiều. Khoản vay tài trợ cho vòng quay hàng tồn kho và phải thu lớn. Vay ngắn hạn cuối quý II/2026 lên tới 6.805,2 tỷ đồng. Con số đó gấp hơn hai lần vốn chủ sở hữu. Khi lãi suất thị trường tăng, chi phí tài chính của cổ phiếu PET sẽ tăng nhanh. Các doanh nghiệp phân phối ít vay nợ chịu ảnh hưởng nhẹ hơn.

Đường đi từ doanh thu tới lợi nhuận năm 2025

Doanh thu thuần là 21.815,2 tỷ đồng. Trừ giá vốn hàng bán 20.815,3 tỷ đồng, lãi gộp còn 999,9 tỷ đồng. Chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp là 685,3 tỷ đồng. Trừ tiếp khoản này, phần còn lại là 314,6 tỷ đồng. Thu nhập tài chính, lợi nhuận khác và chi phí tài chính ròng cộng thêm 137,1 tỷ đồng. Lợi nhuận trước thuế theo đó lên 451,7 tỷ đồng. Thuế thu nhập doanh nghiệp và phần chia cho cổ đông thiểu số làm giảm tiếp 193,6 tỷ đồng. Lợi nhuận sau thuế thuộc cổ đông công ty mẹ còn 258,1 tỷ đồng. Lãi cơ bản trên cổ phiếu tương đương 2.304 đồng.

Những gì mô hình cổ phiếu PET không có

Petrosetco không có mảng sản xuất riêng. Toàn bộ lợi nhuận đến từ chênh lệch mua bán và dịch vụ, không từ chế biến sản phẩm. Doanh nghiệp cũng không có khoản tiền ròng như các doanh nghiệp hoá chất xuất khẩu. Ngược lại, công ty phải vay nợ ngắn hạn liên tục để duy trì vòng quay hàng hoá. Bài tiếp theo trong loạt này đi vào các chỉ số định giá chứng khoán. Phần đó áp cho mô hình đòn bẩy cao của PET.

Khoản phải thu của cổ phiếu PET tăng nhanh hơn doanh thu

Khoản phải thu ngắn hạn của Petrosetco tăng không đều qua các năm. Năm 2021 là 2.495 tỷ đồng, năm 2024 giảm nhẹ xuống 2.387 tỷ đồng. Năm 2025 tăng vọt lên 4.663 tỷ đồng, tức tăng gần 95% trong một năm. Mức tăng này nhanh hơn nhiều so với tốc độ tăng doanh thu cùng kỳ.

Khoản phải thu tăng nhanh hơn doanh thu là một tín hiệu. Công ty đang bị khách hàng chiếm dụng vốn nhiều hơn trước. Mảng dịch vụ dầu khí thường thanh toán theo tiến độ dự án. Một vài hợp đồng lớn chậm nghiệm thu cũng đủ kéo khoản phải thu tăng mạnh trong một năm. Khi đó hoạt động kinh doanh vẫn không có gì bất thường.

Petrosetco là một trong số ít công ty phân phối gắn với ngành dầu khí

Phần lớn công ty phân phối hàng tiêu dùng và công nghệ tại Việt Nam không có mảng dịch vụ. Petrosetco là ngoại lệ vì có thêm dịch vụ dầu khí. Đặc điểm này bắt nguồn từ lịch sử công ty. Ban đầu đây là đơn vị dịch vụ tổng hợp trực thuộc ngành dầu khí. Công ty mở rộng sang phân phối hàng tiêu dùng về sau.

Sự kết hợp này giúp công ty có thêm nguồn thu từ dịch vụ. Đổi lại, kết quả kinh doanh khó so sánh trực tiếp với công ty phân phối thuần tuý như Digiworld. Người đọc cần nhớ hai mảng này phản ứng khác nhau với cùng một biến động kinh tế. Giá dầu tăng có thể có lợi cho mảng dịch vụ. Mảng phân phối hàng tiêu dùng gần như không chịu ảnh hưởng trực tiếp.

Mảng dịch vụ dầu khí của cổ phiếu PET gắn với tiến độ dự án

Mảng dịch vụ cho ngành dầu khí của Petrosetco gồm cung ứng vật tư và hậu cần. Khách hàng là các công trình khai thác ngoài khơi. Doanh thu mảng này không đến đều mỗi quý, mà gắn với tiến độ triển khai của từng dự án. Vì vậy khó dự báo chính xác theo năm.

Khi một dự án lớn hoàn thành hoặc chuyển giai đoạn, doanh thu dịch vụ có thể giảm tạm thời. Phần hụt đó bù lại khi dự án tiếp theo khởi động. Đây là lý do kết quả kinh doanh hợp nhất của cổ phiếu PET khó dự báo. Một công ty chỉ phân phối hàng tiêu dùng thì dễ dự báo hơn.

Nội dung trên chỉ để tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.