Tỷ lệ Sharpe là gì

Tỷ lệ Sharpe là gì? Đó là thước đo cho biết một khoản đầu tư sinh lợi nhuận vượt lãi suất phi rủi ro bao nhiêu trên mỗi đơn vị biến động giá. Tỷ lệ càng cao thì mỗi đơn vị rủi ro mang lại càng nhiều lợi nhuận.

Công thức tỷ lệ Sharpe

Trong đó: Rp là lợi nhuận trung bình hằng năm của khoản đầu tư, Rf là lãi suất phi rủi ro hằng năm, σp là độ lệch chuẩn hằng năm của lợi nhuận.

Tử số là phần lợi nhuận vượt mức bạn có thể nhận gần như không rủi ro, như lãi tiền gửi hay trái phiếu chính phủ. Mẫu số là mức biến động. Với dữ liệu theo phiên, lợi nhuận hằng năm lấy trung bình ngày nhân 250. Biến động hằng năm lấy độ lệch chuẩn ngày nhân căn bậc hai của 250.

Tên gọi theo William F. Sharpe, người nhận giải Nobel Kinh tế năm 1990. Ông cũng là một trong những tác giả của mô hình CAPM, nơi hệ số beta xuất hiện.

Ví dụ tỷ lệ Sharpe với ACB

Cổ phiếu ACB và VN-Index được tính trên giá đóng cửa từ 26/10/2023 đến 26/10/2026, gồm 745 lợi suất ngày. Dữ liệu chỉ có giá, chưa gồm cổ tức. Lãi suất phi rủi ro giả định là 4% một năm. Đây là giả định để minh hoạ, không phải số lấy từ nguồn nào.

ACB sinh lợi nhuận hằng năm cao hơn chỉ số khoảng 0,9 điểm %. Nhưng ACB dao động mạnh hơn chỉ số khoảng 4,7 điểm %. Mỗi đơn vị rủi ro của ACB tạo ra ít lợi nhuận vượt trội hơn, nên Sharpe thấp hơn.

Thử đổi lãi suất phi rủi ro để xem độ nhạy. Với 3%, Sharpe của ACB là 0,73. Với 5%, con số là 0,65. Thứ hạng giữa ACB và chỉ số không đổi, nhưng giá trị tuyệt đối đổi theo giả định.

Đọc tỷ lệ Sharpe thế nào

Sharpe cao nghĩa là lợi nhuận đạt được ổn định hơn so với mức dao động. Sharpe bằng 0 nghĩa là lợi nhuận chỉ ngang lãi suất phi rủi ro. Sharpe âm nghĩa là khoản đầu tư kém hơn gửi tiết kiệm.

Không có ngưỡng đúng chung. Sharpe chỉ có ý nghĩa khi so sánh hai khoản đầu tư cùng giai đoạn, cùng cách tính. Một mốc hay được nhắc là 1 trở lên, nhưng ngưỡng này không phải quy định.

Kết quả đổi mạnh theo giai đoạn. Với cùng cổ phiếu ACB, đây là Sharpe theo từng năm dương lịch.

Lợi nhuận giảm gần 10 điểm % trong khi biến động tăng hơn 7 điểm %. Hai thay đổi cùng chiều làm Sharpe giảm hơn một nửa. Chọn năm nào để đo thay đổi kết luận.

Giới hạn của tỷ lệ Sharpe

Thứ nhất, Sharpe coi biến động lên và xuống như nhau. Một cổ phiếu tăng vọt bất ngờ bị phạt giống một cổ phiếu giảm sâu, dù người giữ chỉ ngại mức giảm.

Thứ hai, Sharpe giả định lợi nhuận phân phối gần đều. Cổ phiếu có những phiên lệch rất xa mức trung bình sẽ làm độ lệch chuẩn không phản ánh đầy đủ rủi ro. Trong trường hợp đó nên đọc kèm mức sụt giảm tối đa.

Thứ ba, kết quả nhạy với lãi suất phi rủi ro và giai đoạn chọn, như bảng trên đã cho thấy.

Thứ tư, ví dụ dùng giá chưa gồm cổ tức, nên lợi nhuận của cổ phiếu trả cổ tức tiền mặt bị tính thấp hơn thực tế.

Câu hỏi thường gặp

Bài liên quan

Cách đo biến động nằm ở bài độ lệch chuẩn. Mức giảm sâu nhất của giá nằm ở bài sụt giảm tối đa. Mô hình CAPM mà ông tham gia xây dựng xem ở bài học mô hình định giá CAPM. Mức nhạy của cổ phiếu so với thị trường xem ở bài hệ số beta. Ví dụ trên chỉ để minh hoạ cách tính, không phải khuyến nghị đầu tư.