Cổ phiếu tăng trưởng không cổ tức: tối ưu cho ai

Cổ phiếu tăng trưởng không cổ tức là cổ phiếu của doanh nghiệp giữ lại gần như toàn bộ lợi nhuận để mở rộng, nên cổ đông không nhận tiền. Lợi nhuận của người nắm giữ đến hoàn toàn từ giá tăng. Bài này nằm trong khoá Xây dựng danh mục đầu tư, phần chiến lược đầu tư.

Bài trả lời một câu hỏi thực tế: loại cổ phiếu này hợp với ai và không hợp với ai. Câu trả lời dựa trên số liệu 10 năm, một phép tính thuế và dữ liệu báo cáo tài chính. Dữ liệu đến 02/10/2026.

Cổ phiếu tăng trưởng không cổ tức

Doanh nghiệp có hai cách dùng lợi nhuận: trả cho cổ đông hoặc giữ lại. Giữ lại có lợi khi công ty đầu tư được với lợi nhuận cao hơn mức cổ đông tự đầu tư. Lúc đó giá trị doanh nghiệp tăng nhanh hơn, và giá cổ phiếu phản ánh điều đó.

Với cổ đông, giá cổ phiếu tăng là lợi nhuận chưa thực hiện. Nó chỉ thành tiền khi bạn bán. Nếu giá không tăng, bạn nắm một cổ phiếu không đem lại tiền cho đến khi bán.

Điểm này khác hẳn cổ phiếu trả cổ tức, nơi một phần lợi nhuận về tài khoản đều đặn.

Lợi nhuận đến từ cổ tức bao nhiêu

Totrieu.com tính trên 47 cổ phiếu HOSE có dữ liệu đầy đủ từ 30/09/2016 đến 02/10/2026. Giá là giá đóng cửa của Yahoo Finance, điều chỉnh theo chia, thưởng cổ phiếu. Tổng lợi suất cộng cổ tức tiền ròng sau thuế 5%, giữ dưới dạng tiền mặt. Mẫu chia ba nhóm theo cổ tức mỗi năm so với giá đầu kỳ.

Với nhóm gần như không trả cổ tức, chỉ 8% phần lãi đến từ cổ tức, nên gần như toàn bộ là giá. Với nhóm cổ tức cao, con số là 31%.

Cần đọc thận trọng. Nhóm cổ tức thấp không kém hơn vì thiếu cổ tức. Nhóm giữa mới là nhóm yếu nhất trong mẫu. Còn nhóm cổ tức cao tăng giá nhiều nhất, vì có những doanh nghiệp vừa tăng trưởng vừa trả nhiều. Mẫu là những cổ phiếu lớn còn niêm yết, nên thiên về doanh nghiệp thành công.

Giữ lại lợi nhuận có sinh lời

Lý lẽ của việc không trả cổ tức là vốn giữ lại được dùng tốt hơn. Dữ liệu báo cáo tài chính cho thấy điều đó không tự động đúng. Trong 556 cặp cổ phiếu và năm từ 2016 đến 2025, có 111 cặp, tức 20%, gần như không trả cổ tức tiền.

ROE trung vị của các cặp không trả là 10,1%, thấp hơn nhóm có trả là 14,5%. Nghĩa là các doanh nghiệp giữ lại hết lợi nhuận không có hiệu quả sử dụng vốn cao hơn. Năm kế tiếp, lợi nhuận của nhóm không trả tăng trung vị 20,7% so với 10,1%, nhưng cũng giảm ở 33,3% số cặp.

Hãy hỏi câu quyết định. Số tiền công ty giữ lại đang sinh ra ROE bao nhiêu và có cao hơn mức bạn tự kiếm được không? Nếu ROE vẫn thấp, việc không trả cổ tức chỉ làm tiền nằm yên.

Thuế: bán cổ phiếu hay cổ tức

Luật Thuế thu nhập cá nhân 109/2025/QH15, có hiệu lực từ 01/07/2026, đánh thuế hai khoản này khác nhau. Điều 12 đánh 5% trên cổ tức. Khoản 2 Điều 13 đánh 0,1% trên giá chuyển nhượng chứng khoán.

Ví dụ giả định bạn cần 10 triệu đồng tiền mặt. Nếu nhận từ cổ tức, thuế là 500.000 đồng. Nếu bán cổ phiếu trị giá 10 triệu đồng, thuế là 10.000 đồng. Chênh lệch 490.000 đồng.

Cách bán cổ phiếu để có tiền đôi khi gọi là tự tạo cổ tức. Bù lại, mỗi lần bán làm số cổ phiếu giảm, và bạn phải trả phí giao dịch. Thuế bán cũng tính trên giá trị bán, không phụ thuộc bạn lãi hay lỗ. Đừng chọn cổ phiếu chỉ vì thuế, vì chênh lệch này nhỏ so với biến động giá.

Cổ phiếu không cổ tức tăng trưởng

Loại này hợp với người có kỳ vọng nắm giữ nhiều năm và không cần dòng tiền từ danh mục. Họ chịu được giá dao động mạnh và có nguồn thu nhập khác. Họ cũng đủ kỷ luật để kiểm tra lợi nhuận và ROE hằng năm.

Loại này kém hợp với người sắp cần tiền, người muốn thu nhập đều và người dễ lo lắng khi giá giảm mà không có cổ tức làm đệm. Những người này nên cân nhắc cân bằng với cổ phiếu trả cổ tức.

Bài học cổ tức là gì giải thích nền tảng về cổ tức, còn bài lựa chọn cổ phiếu đầu tư và đầu cơ giúp phân biệt đầu tư tăng trưởng với đầu cơ.

Nội dung để tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.