Vòng quay khoản phải thu là gì: công thức, ví dụ

Vòng quay khoản phải thu là gì? Đó là số lần doanh nghiệp thu hồi khoản phải thu trong một năm, tính bằng doanh thu thuần chia khoản phải thu bình quân.

Điểm chính

Vòng quay khoản phải thu = doanh thu thuần bốn quý chia phải thu ngắn hạn bình quân.
Chia 365 cho vòng quay ra kỳ thu tiền bình quân, tính bằng ngày.
Vòng quay cao, kỳ thu tiền ngắn là tốt, nhưng mức bình thường khác nhau rất nhiều theo ngành.

Công thức vòng quay khoản phải thu

\text{Vòng quay phải thu} = \dfrac{\text{DTT}_{\text{4Q}}}{\text{Phải thu}_{\text{bq}}}

Trong đó: DTT 4Q là doanh thu thuần bốn quý, Phải thu bq là phải thu ngắn hạn bình quân.

\text{DSO} = \dfrac{365}{\text{Vòng quay phải thu}}

Trong đó: DSO là kỳ thu tiền bình quân, tính bằng ngày.

Doanh thu thuần lấy từ báo cáo kết quả kinh doanh hợp nhất. Phải thu ngắn hạn lấy từ bảng cân đối kế toán, tính bình quân của đầu kỳ và cuối kỳ. Kết quả cho biết doanh nghiệp mất khoảng bao nhiêu ngày từ lúc ghi nhận doanh thu đến lúc nhận được tiền.

Ví dụ cổ phiếu CTD

Cổ phiếu CTD có số liệu hợp nhất kỳ Q2/2026, dữ liệu đến phiên 09/10/2026. Số liệu làm tròn nên tổng có thể lệch 0,1.

Bước	Số liệu (tỷ đồng)
Doanh thu thuần Q3/2025 và Q4/2025	7.451,8 và 10.007,2
Doanh thu thuần Q1/2026 và Q2/2026	6.409,4 và 10.471,2
Doanh thu thuần bốn quý	34.339,6
Phải thu ngắn hạn 30/06/2025	15.870,4
Phải thu ngắn hạn 30/06/2026	16.544,2
Phải thu bình quân	16.207,3
Vòng quay = 34.339,6 / 16.207,3	2,12 vòng
Kỳ thu tiền = 365 × 16.207,3 / 34.339,6	172,3 ngày

Bốn quý liền trước, từ Q3/2024 đến Q2/2025, doanh thu thuần là 24.884,5 tỷ đồng và phải thu bình quân là 13.947,0 tỷ đồng. Vòng quay khi đó là 1,78 vòng và kỳ thu tiền là 204,6 ngày. Doanh thu tăng 38,0% còn phải thu bình quân chỉ tăng 16,2%, nên kỳ thu tiền rút ngắn 32,3 ngày.

Đọc vòng quay khoản phải thu

Vòng quay tăng nghĩa là doanh nghiệp thu tiền nhanh hơn hoặc doanh thu tăng nhanh hơn khoản phải thu. Vòng quay giảm báo hiệu tiền bị giữ ở khách hàng, hoặc doanh nghiệp nới lỏng điều kiện bán chịu để đẩy doanh thu.

Mức bình thường phụ thuộc ngành. Doanh nghiệp xây dựng như CTD ghi nhận doanh thu theo tiến độ và giữ lại một phần tiền theo hợp đồng, nên kỳ thu tiền kéo dài hàng trăm ngày. Cổ phiếu DGW, doanh nghiệp phân phối, có doanh thu bốn quý 31.154,3 tỷ đồng trên phải thu bình quân 3.171,7 tỷ đồng, tức 9,82 vòng và 37,2 ngày. Hai con số không so được với nhau.

So sánh chỉ có ý nghĩa với cùng ngành và chính doanh nghiệp qua các kỳ.

Giới hạn của vòng quay phải thu

Thứ nhất, chỉ số dùng tổng doanh thu, nhưng nhiều doanh nghiệp bán một phần thu tiền ngay. Tỷ lệ bán chịu không có trong báo cáo, nên vòng quay thật của phần bán chịu thấp hơn số tính, tức thu tiền chậm hơn vẻ ngoài.

Thứ hai, phải thu có thể gồm khoản khó đòi. Vòng quay tốt chưa chắc phản ánh chất lượng khoản phải thu. Cần xem dự phòng phải thu khó đòi và tuổi nợ trong thuyết minh.

Thứ ba, bình quân hai điểm cuối kỳ che đi biến động trong năm. Phải thu ngắn hạn của CTD là 14.975,3 tỷ đồng ngày 31/03/2026, rồi lên 16.544,2 tỷ đồng ngày 30/06/2026.

Thứ tư, ngân hàng, công ty chứng khoán và bảo hiểm không dùng chỉ số này vì không có khoản phải thu từ bán hàng theo nghĩa thông thường.

Hỏi đáp: vòng quay khoản phải thu

Vòng quay khoản phải thu bao nhiêu là tốt?

Không có ngưỡng chung. Cao hơn trung bình ngành và tăng theo thời gian thường là tín hiệu tốt.

Vì sao dùng doanh thu thuần mà không dùng doanh thu bán chịu?

Báo cáo không tách riêng doanh thu bán chịu, nên người phân tích dùng doanh thu thuần làm xấp xỉ.

Kỳ thu tiền dài có xấu không?

Không nhất thiết. Ngành xây dựng hay có kỳ thu tiền dài. Điều đáng lo là kỳ thu tiền kéo dài ra theo thời gian mà không có lý do rõ.

Bài liên quan

Cách đọc bảng cân đối nằm ở cấu trúc báo cáo tài chính. Các dòng số liệu có trong 162 thuật ngữ báo cáo tài chính. Ví dụ trên chỉ để minh hoạ cách tính, không phải khuyến nghị đầu tư.

Vòng quay khoản phải thu là gì