Bảo hiểm liên kết đầu tư là gì
Nội dung bài8 phần
Bảo hiểm liên kết đầu tư là hợp đồng bảo hiểm nhân thọ trong đó một phần phí được dùng để bảo vệ rủi ro, phần còn lại đưa vào quỹ đầu tư do người mua chọn. Tiếng Anh gọi là unit-linked insurance. Giá trị của hợp đồng thay đổi theo kết quả của quỹ, nên nó không phải khoản tiết kiệm có lãi suất cố định.
Điểm chính
- Phí đóng được chia thành chi phí, phí bảo hiểm rủi ro và phần đầu tư vào quỹ liên kết.
- Rủi ro đầu tư do người mua gánh: quỹ lãi thì giá trị tài khoản tăng, quỹ lỗ thì giảm.
- Những năm đầu, giá trị hoàn lại thường thấp hơn tổng phí đã đóng vì phí ban đầu và phí rủi ro.
Bảo hiểm liên kết đầu tư hoạt động
Với bảo hiểm nhân thọ truyền thống, doanh nghiệp bảo hiểm tự đầu tư phí thu về và cam kết quyền lợi. Với bảo hiểm liên kết đầu tư, hợp đồng có một tài khoản hợp đồng ghi nhận số đơn vị quỹ mà người mua sở hữu. Giá trị tài khoản bằng số đơn vị quỹ nhân với giá đơn vị quỹ tại ngày tính.

Khi đóng phí, doanh nghiệp bảo hiểm trừ phí ban đầu trước, phần còn lại mới được phân bổ vào quỹ. Mỗi kỳ, họ tiếp tục trừ phí bảo hiểm rủi ro cho quyền lợi tử vong hoặc thương tật, phí quản lý hợp đồng, và phí quản lý quỹ. Người mua thường chọn quỹ theo mức rủi ro, như quỹ cổ phiếu, quỹ cân bằng hay quỹ trái phiếu.
Quyền lợi khi tử vong thường là số lớn hơn giữa số tiền bảo hiểm cam kết và giá trị tài khoản, tùy điều khoản từng hợp đồng. Cách tính chính xác nằm trong quy tắc sản phẩm, nên cần đọc bản gốc.
Công thức giá trị tài khoản
Trong đó phí đầu tư là phần phí còn lại sau phí ban đầu, và r là lợi suất ròng của quỹ trong kỳ sau khi trừ phí quản lý quỹ. Công thức này đã giản lược, thực tế phí trừ theo tháng.
Ví dụ bảo hiểm liên kết đầu tư
Mọi tỷ lệ phí và lợi suất dưới đây là giả định minh hoạ, không phải sản phẩm của doanh nghiệp cụ thể. Người mua đóng 20 triệu đồng mỗi năm. Phí ban đầu giả định là 40% ở năm thứ nhất và 10% ở năm thứ hai. Phí bảo hiểm rủi ro 1,5 triệu đồng và phí quản lý hợp đồng 0,5 triệu đồng mỗi năm. Lợi suất quỹ giả định 8% một năm, trừ phí quản lý quỹ 1,5% còn 6,5%.
Mục (triệu đồng) | Năm 1 | Năm 2 |
|---|---|---|
Phí đã đóng cộng dồn | 20 | 40 |
Phí đầu tư sau phí ban đầu | 12,00 | 18,00 |
Giá trị tài khoản cuối năm | 10,65 | 28,38 |
Giá trị so với phí đã đóng | 53,3% | 71,0% |
Cách tính năm 1: (0 + 12 - 1,5 - 0,5) × 1,065 = 10,65. Năm 2: (10,65 + 18 - 1,5 - 0,5) × 1,065 = 28,38.
Bây giờ giả định quỹ đi ngang, lợi suất gộp 0%, tức lợi suất ròng là -1,5%. Giá trị cuối năm 1 là 10 × 0,985 = 9,85 triệu đồng, bằng 49,3% phí đã đóng. Cuối năm 2 là 25,85 × 0,985 = 25,46 triệu đồng, bằng 63,7% phí đã đóng.
Hai kịch bản cho thấy hai điều. Một là sau hai năm, người mua vẫn chưa lấy lại đủ số tiền đã đóng ngay cả khi quỹ lãi 8%. Hai là kết quả đầu tư làm giá trị tài khoản chênh nhau gần 3 triệu đồng chỉ sau hai năm. Đầu tư dài hạn mới bù được phần phí đầu kỳ.
Khác biệt với bảo hiểm truyền thống
Bảo hiểm nhân thọ truyền thống có thể cam kết quyền lợi cố định hoặc lãi tối thiểu theo hợp đồng. Bảo hiểm liên kết đầu tư không cam kết giá trị tài khoản, chỉ cam kết quyền lợi bảo hiểm rủi ro theo điều khoản. Phần so sánh giữa nhân thọ và phi nhân thọ xem bài bảo hiểm nhân thọ và phi nhân thọ.
Một điểm thường bị nhầm: đây không phải quỹ mở thuần túy. Một phần phí đi vào chi phí bảo hiểm và chi phí hợp đồng, nên mục tiêu bảo vệ rủi ro và mục tiêu đầu tư bị trộn vào nhau, khó so sánh với một khoản đầu tư riêng.
Những điều cần đọc kỹ
Cần đọc bảng phí và chi phí của sản phẩm, đặc biệt phí ban đầu các năm đầu và phí rút tiền sớm. Cần xem danh mục quỹ liên kết, chiến lược đầu tư và lịch sử giá đơn vị quỹ. Cần hiểu giá trị hoàn lại khi hủy sớm, xem bài giá trị hoàn lại hợp đồng bảo hiểm. Và cần xem điều kiện mất hiệu lực nếu tài khoản không đủ trả phí rủi ro.
Rủi ro bảo hiểm liên kết đầu tư
Rủi ro thị trường: quỹ giảm giá thì giá trị tài khoản giảm, người mua gánh toàn bộ. Rủi ro chi phí: tổng phí cao làm lợi suất thực thấp hơn lợi suất quỹ công bố. Rủi ro thanh khoản: hủy sớm có thể nhận về ít hơn tổng phí đã đóng. Quy định về loại sản phẩm này thay đổi theo thời gian, nên điều kiện cụ thể cần đọc theo văn bản hiện hành và hợp đồng.

Ví dụ trong bài chỉ để minh hoạ cách đọc, không phải khuyến nghị mua hay bán sản phẩm.
Câu hỏi thường gặp
Bảo hiểm liên kết đầu tư có đảm bảo lãi không?
Không. Giá trị tài khoản thay đổi theo giá đơn vị quỹ, và có thể thấp hơn tổng phí đã đóng.
Vì sao giá trị hoàn lại những năm đầu thấp?
Vì phí ban đầu và phí bảo hiểm rủi ro được trừ trước, nên phần còn lại đưa vào quỹ nhỏ hơn số tiền đóng.
Khác gì mua quỹ mở rồi mua bảo hiểm riêng?
Mua riêng cho phép tự chọn từng phần và tách rõ chi phí. Hợp đồng liên kết gộp hai nhu cầu vào một sản phẩm, tiện lợi hơn nhưng chi phí khó thấy hơn.
Học tiếp
Xem tiếp bảo hiểm là gì, phí bảo hiểm gốc và giá trị hoàn lại hợp đồng bảo hiểm.
Duyệt bởi Ban biên tập HODL.VN · Cập nhật 29/10/2026
Mời bạn bè
Kiếm tiền cùng HODL
Bạn bè nhận 1 tháng Beginner miễn phí. Bạn nhận 1 tháng beginner miễn phí. Và hoa hồng trọn đời tới 369k/người mời được