Phân tích nhật ký giao dịch: tìm ra điểm yếu giao dịch
Nội dung bài5 phần
Phân tích nhật ký giao dịch là bước biến một bảng ghi chép thành quyết định. Tổng lãi lỗ chỉ cho biết bạn đang thắng hay thua. Nó không cho biết vì sao. Muốn biết vì sao, bạn phải chia các lệnh thành nhóm rồi so sánh nhóm này với nhóm khác.
Bài này làm việc đó trên một nhật ký giả định gồm 20 lệnh, từ tháng 1 đến tháng 9/2026. Mã trong ví dụ là mã minh họa. Phí môi giới giả định 0,15% mỗi chiều. Thuế 0,1% trên giá trị bán theo khoản 2 Điều 13 Luật 109/2025/QH15. Dữ liệu đến 02/10/2026. Cấu trúc bảng và công thức tính nằm ở hai bài trước của loạt.
Phân tích nhật ký giao dịch: 3 số
Ba con số đầu tiên là tỷ lệ lệnh lãi, tỷ lệ lãi trên lỗ và kỳ vọng mỗi lệnh.
Trong 20 lệnh, có 9 lệnh lãi, tức 45%. Lãi bình quân mỗi lệnh lãi là 1.853.692 đồng. Lỗ bình quân mỗi lệnh lỗ là 1.526.504 đồng. Tỷ lệ lãi trên lỗ là 1,21.
Kỳ vọng mỗi lệnh bằng tỷ lệ lãi nhân lãi bình quân, trừ tỷ lệ lỗ nhân lỗ bình quân. Ở đây là 45% nhân 1.853.692 trừ 55% nhân 1.526.504, bằng âm 5.416 đồng. Nó gần bằng không.
Với tỷ lệ lãi trên lỗ là 1,21, tỷ lệ lệnh lãi cần để hòa vốn là 1 chia 2,21, khoảng 45,2%. Nhật ký này nằm đúng sát ngưỡng. Nghĩa là bạn không có lợi thế, cũng chưa thua nặng.
Chi phí là một phần của câu chuyện. Chênh lệch giá mua bán cộng lại là 1.950.000 đồng. Phí và thuế cộng lại là 2.058.315 đồng. Kết quả cuối cùng là âm 108.315 đồng. Với kiểu giao dịch ngắn như vậy, chi phí chiếm gần hết lãi gộp.
Tìm điểm yếu theo lý do vào lệnh

Bước tiếp theo là chia các lệnh theo cột lý do vào. Mỗi nhóm có số lệnh, số lệnh lãi và tổng lãi lỗ riêng.
Lý do vào | Số lệnh | Số lệnh lãi | Tổng lãi lỗ |
|---|---|---|---|
Theo xu hướng | 11 | 9 | 14.647.650 đồng |
Bắt đáy | 5 | 0 | âm 9.153.915 đồng |
Nghe người khác | 4 | 0 | âm 5.602.050 đồng |
Bảng cho thấy bức tranh rất khác với con số tổng. Nhóm theo xu hướng thắng 9 trên 11 lệnh và kiếm gần 14,6 triệu đồng. Hai nhóm còn lại thua cả 9 lệnh, tổng lỗ gần 14,8 triệu đồng.
Điểm yếu nằm ở đây. Bạn không giao dịch kém nói chung. Bạn giao dịch kém khi bắt đáy và khi nghe theo người khác. Nếu loại 5 lệnh bắt đáy, kết quả của 15 lệnh còn lại là 9.045.600 đồng. Đây là phép tính nhìn lại, và mẫu 20 lệnh còn nhỏ, nhưng hướng cải thiện đã rõ.
Phân tích nhật ký giao dịch: thoát
Cột lý do thoát cho một góc nhìn khác.
Lý do thoát | Số lệnh | Tổng lãi lỗ | Lãi lỗ bình quân | Số ngày giữ bình quân |
|---|---|---|---|---|
Chạm mục tiêu | 9 | 16.683.225 đồng | 1.853.692 đồng | 21 |
Cắt lỗ | 5 | âm 6.922.425 đồng | âm 1.384.485 đồng | 12 |
Hoảng sợ | 4 | âm 7.602.315 đồng | âm 1.900.579 đồng | 3 |
Chờ quá lâu | 2 | âm 2.266.800 đồng | âm 1.133.400 đồng | 20 |
Hãy so lệnh cắt lỗ với lệnh hoảng sợ. Cắt lỗ đúng mức cho lỗ bình quân 1.384.485 đồng. Thoát vì hoảng sợ cho lỗ bình quân 1.900.579 đồng, nặng hơn khoảng 37%. Đồng thời, lệnh hoảng sợ chỉ giữ trung bình 3 ngày, ngắn hơn hẳn các nhóm khác.
Nói cách khác, cắt lỗ theo kế hoạch rẻ hơn thoát vì cảm xúc. Cả 4 lệnh hoảng sợ đều đi cùng lý do vào là bắt đáy.
Đo mức tuân thủ kế hoạch

Cột đúng kế hoạch là phép thử trung thực nhất.
Có 14 lệnh đúng kế hoạch, tổng lãi lỗ là 9.760.800 đồng. Trong đó 9 lệnh lãi. Có 6 lệnh sai kế hoạch, tổng lãi lỗ là âm 9.869.115 đồng, và không lệnh nào lãi.
Con số này đáng suy nghĩ. 14 lệnh đúng kế hoạch bao gồm cả 5 lệnh cắt lỗ. Dù vậy chúng vẫn tạo ra lãi ròng, nhờ các lệnh chạm mục tiêu. Còn khi bạn bỏ kế hoạch, kết quả là lỗ ở cả 6 lệnh.
Một chỉ số phụ là bội số R. Lệnh lãi có bội số R bình quân 1,68. Lệnh lỗ có bội số R bình quân âm 1,17. Một kế hoạch tốt sẽ giữ lỗ gần 1R. Mức 1,17R cho thấy phí, thuế và vài lệnh thoát sai mức dừng đã làm lỗ lớn hơn dự kiến.
Biến điểm yếu thành quy tắc
Phân tích chỉ có giá trị khi dẫn đến thay đổi hành vi. Từ nhật ký này có thể rút ba quy tắc, viết ngắn và kiểm tra được.
Quy tắc thứ nhất: không vào lệnh bắt đáy khi chưa có giá dừng lỗ viết sẵn. Quy tắc thứ hai: mọi lệnh phải có lý do vào ghi bằng chữ của bạn, không phải lời người khác. Quy tắc thứ ba: khi giá chạm mức dừng, thoát đúng mức, không chờ và không thoát sớm vì sợ.
Sau mỗi tháng, đo lại chính các con số này. Nếu số lệnh bắt đáy giảm và tỷ lệ tuân thủ tăng, quy tắc đang hoạt động.
Cần thận trọng với mẫu nhỏ. 20 lệnh chưa đủ để kết luận chắc chắn. Một vài lệnh may mắn hoặc xui xẻo có thể đổi toàn bộ bảng. Hãy xem kết quả này như giả thuyết cần kiểm tra thêm, và đợi đến 50 hay 100 lệnh trước khi coi đó là thói quen.
Muốn hiểu thêm về cách kiểm soát rủi ro, bạn có thể đọc bài chiến lược đầu tư phòng thủ. Bài 4 giai đoạn phát triển năng lực giao dịch chứng khoán mô tả hành trình rèn kỹ năng này.
Nội dung để tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.
Duyệt bởi Ban biên tập HODL.VN · Cập nhật 19/11/2026
Black Friday · đến hết 29/11
Gói năm Loyalty giảm 50%
Beginner giảm 30%. Cả hai được tặng thêm 1 tháng dùng khi mua gói năm trên web.